Sokak Sokak Kreuzberg 3. Bölüm

Berlin'in Kreuzberg mahallesinin merkezi Kottbuser Tor bölgesini gezmeye devam edelim. Daha önceki iki yazıda (1.bölüm, 2.bölüm) Adalbertstr. ve Oranienstr. civarını anlatmıştım. Bu sefer, Adalbert Str.'yi kesen diğer bir sokak Naunynstr ve Mariannenstr.'ye doğru yollanalım.

Sağ köşede metalci barı Trinkteufel, ama simsiyah metalcilere arada rengarenk saçlı punklar ve köpekleri de eşlik eder. Bunları birçok kez sabahın erken saatlerinde barın önüne, yere oturmuş, şerifleri hayırlı olsun, sabah biralarını içerken görürdüm. Boks maçı sunumu gibi oldu ama, sol köşede ise internetçi bakkal bulunuyor. Önüne masa da attığından, bakkaldan birayı alıp ucuza bar-cafe keyfi yapılabilir. Bohem aktör Birol Ünel tabi ki buranın gediklilerindendir.

Naunynstr. boyunca bir 20 metre ilerlediğinizde sol tarafta Ballhaus'u görürsünüz. Altın çağını, eğlencenin tavana vurduğu depresyon dönemi 1920'lerde yaşayan ballhauslar, şimdi genellikle kültür merkezi işlevi görüyor. Bolca Türkçe tiyatro, sergi ve konserlere ev sahipliği yapar.  

Ballhaus'un devamında Mariannenstr. ile kesiştiği yerde Nasib Gıda yer alır. Türkiye'deki bir süpermarketten daha fazla yerel ürün çeşitliliği vardır.

Nasib Gıda'nın karşısında ise Helvetia isimli İsviçre restoranı yer alır. Pazar akşamları rebetikoya ev sahipliği yapar. Daha önce Berlin'de Rebetiko yazısında anlattığımdan burada detaya girmeyeyim.

Helvetia Restoran'ın yanında ise anarşist ve punk ıvır zıvırları satan Disorder Rebel Store bulunur. Bu çevrede bunun gibi bir kaç dükkanın daha olduğunu göz önüne aldığımızda, işin piyasasının iyi olduğunu söylemek sanırım mümkündür. 

Helvetia restoranı ve Disorder Rebel Store'un karşısında ise 24 saat açık Melek Fırını ve eski adı Dostlar olan Cafe Helium yer alır. Adı Dostlar iken, yeşil çuha kaplı, üzerinde Türkçe gazetelerin ve bahis dergilerinin bulunduğu büyük masalar vardı. Sonra Kreuzberg'deki değişim rüzgarından o da nasibini aldı, masaları ufalttı, adını helium yaptı ama yine de diğer tarz cafe ve barlara karşı marjinal duruşunu sürdürüyor. Burada da cuma akşamları rebetiko buluşması olurdu.

Cafe Helium'un yanında kadınlara ait kültür merkezi ve hamamıyla, adından da belli eski çikolata fabrikasından bozma Schokofabrik yer alır. Ne var ne yok diye merak edenler web sitesine bakabilir.

Böylece tekrar Oranienstr.'ye ve Mariannenplatz'a çıkmış oluyoruz. Sağ tarafta yer alan Taqueria Florian'da ara ara güzel canlı müzik olurdu. Köşedeki şekilli cafeden de önceki bölümde bahsetmiştim. 

Aynı yerin bu sefer karşısı. Köşedeki Zum Goldenen Hahn isimli bar, acaba Kreuzberg bar ortamı otuz sene önce nasıldı diye merak edenler için sosyolojik gözlem imkanı sunuyor. Yaşını başını almış solcular, punklar, alkolikler, büyük bira bardakları, bilardo ve ağır sigara dumanı eski tarz Kreuzberg barlarının karakteristik özellikleri.

Bu üç bölüm boyunca Kottbuser Tor merkezini kısa notlarla anlatmaya çalıştım. Berlin'deki değişim çok hızlı. Yazı yazılırken dahi bazı mekanlar değişti. Bakalım bir kaç sene sonra buralar nasıl olacak.

Sokak Sokak Kreuzberg 1. Bölüm

Bu bölümümüzde Berlin'de Türk nüfusun yoğun olarak yaşadığı ve buna her cins, her renk insanın eklendiği Kreuzberg mahallesinin Kottbuser Tor kısmını fotoğraflarla ve kısa notlarla anlatacağım. Açıkçası öyle ballandıra ballandıra anlatasım yok. Kottbuser Tor metro istasyonundan çıkıp Adalbert Strasse boyunca yer alan mekanları az çok göstereceğim.

Şimdiden söyleyeyim, serimiz devam edecektir.

Göçün 50.yılı için hazırlanmış etkinliklerin pankartı ve yan tarafta Apo posteriyle birlikte 'Kandil'e hava saldırısını kınıyoruz. Kürt sorununun çözümünün tek yolu Abdullah Öcalan'la dialogtur' yazıyor. Bu pankartların altında ise kocaman 'Kreuzberg Zentrum' yazısı vardır. Arka tarafında ise bunun Türkçe tercümesi olan 'Kreuzberg Merkezi' yazar.

Mustafa'nın meşhur Gemüsekebap'ı, yani sebzeli döneri. Esasında Mehringdamm bölgesinde metro istasyonunun dibinde ufak bir büfesi vardır.Günün her vaktı önünde upuzun kuyruklar  olur. Bir şube de Kreuzberg merkeze açtı ama sanki tat aynı tat değil.

Hakiki boşnak börekçisi. Böreği gözünün önünde hazırlarlar. Taptaze alırsın, hemen yan tarafta yer alan Cafe Kotti'den çayını da aldın mı al sana kral kahvaltı. Gurbet acısını anında keser.

Alter türk ya da kürt, alevi, eşcinsel gibi azınlık sayılabilecek gruplar, ya da yabancı manita yaparız, birşeyler çıkar belki diyen türk ve diğer milletlerden genç insanların takıldığı Cafe Kotti. Politik görünümlü bol ortamlı bir cafedir.

Merdivenlerin hemen altında ise, Berlin'in Türkçe rap aleminin eskilerinden 'Killa Hakan'ın babasının bakkalı. Oğlunun posteri, peşin satan ve veresiye satan arasındaki farkı gösteren meşhur poster ve para ile şaka olmayacağını, veresiye işlere bulaşmayacağını belirten bir küçük esnaf esprisi klasiği: ölümle tehdit. 'Hiç veresiye vermedim ben' diyen ise tüm gün bakkalının önünde nargilesini fokurdatan sahibi.

Kreuzberg Müzesi: Giriş parası yoktur, küçük bir müzedir ancak Kreuzberg'in geçmişi, özellikle Türk göçmenlerin gelişi, ev işgalleri, polise karşı mücadeleler ve yaşanan diğer bir çok toplumsal olay hakkında fotoğraflar, videolar, gazete küpürleri bulunmaktadır.

Adalbert Strasse yakında Hasır Strasse ismini alırsa şaşırmam. Döneri icat ettiği varsayılan sahibinin, anlatılanlara göre Türkiye ve Almanya'da beş yıldızlı otelleri ve yedi sülalesini doyuracak parası varmış. Zenginin malı züğürdün çenesi. Ufak bir dönerci dükkanıyla başladıktan sonra, şimdi Kreuzberg'in en işlek ve popüler sokağında kocaman bir dönerci, ocak başı ve hamburgerci dükkanlarına sahip.

'Nerde o eski Berlin?', 'Berlin çok bozuldu', 'Etraf hipsterdan geçilmiyor' diyenler haklıdır, ama bira lokali Rote Rose dimdik ayakta ve hipsterlaşan Berlin'e tokat gibi cevabı vermektedir. En düşmüş kişilerin, alkol ya da uyuşturucu bağımlılarının uğrak yeri olan ve 24 saat açık olduğundan içeride zaman kavramının unutulduğu Rote Rose kepenk indirmeden, 'Kreuzberg bitmiş aaağğbi' denemez. Ne zaman ki burası bir vintage, tarz dükkan olur, o zaman Kreuzberg'in ruhuna el fatiha okunur.

Kazıkçı denilebilir. 

55 Metin Kuaför Samsun'da yok. Burada buldum. 

Böylelikle Kottbuser Tor Metro istasyonundan çıkıp, Adalbert Strasse üzerinden Naunynstrasse ile kesiştiği yere kadar geldik. Bundan sonra da bu civarları kısaca anlatacağım.